Schouderklachten

Geschreven door Daan Lansdorp, fysiotherapeut en eigenaar van FysioGrow.

Heb jij last van je schouder bij het optillen van je arm, het aantrekken van een jas, of word je ’s nachts wakker omdat je niet meer goed op die zij kunt liggen? Beperkt het je in werk, sport of het uitvoeren van dingen die je het liefste doet? Stel je voor dat je weer kunt bewegen zonder steeds te denken aan je schouder.

Ik wil graag vertellen waar schouderpijn vandaan kan komen en wat je er aan kunt doen. Lees verder om meer te weten te komen!

Symptomen van schouderpijn

Schouderklachten kunnen zich op verschillende manieren laten zien. Hierover lees je straks meer. Naast de pijn zelf kun je last hebben van deze symptomen:

• Pijn bij het heffen van je arm, vooral tussen 60 en 120 graden (‘painful arc’)
• Nachtelijke pijn, vaak juist als je op de aangedane zij ligt
• Stijfheid in de schouder, vooral ’s ochtends of na rust
• Beperkt bewegingsbereik bij het achter de rug grijpen, haar kammen of een jas aantrekken
• Krachtsverlies in de arm bij dagelijkse handelingen of sport
• Een knappend, klikkend of schurend gevoel in de schouder
• Uitstralende pijn richting bovenarm of elleboog
• Een doof of tintelend gevoel (komt vaker uit de nek dan uit de schouder zelf)

Oorzaken van schouderpijn

Schouderpijn kan verschillende oorzaken hebben. Denk hierbij aan een acute verkeerde beweging, langdurige overbelasting bij werk of sport, een val op de schouder, een verkeerde slaaphouding, of slijtage van de pezen of het gewricht. Deze oorzaken geven allemaal een pijnsignaal door aan het centraal zenuwstelsel.

Als het zenuwstelsel een probleem of schade aan het lichaam denkt te zien, zal het proberen het probleem niet groter te laten worden. Dit doet het door het geven van een pijnsignaal. Dit pijnsignaal heeft dus eigenlijk een hele goede reden!

In plaats van het signaal ‘plat te spuiten’ met een pijnstiller, kunnen we ook opzoek gaan naar de oorzaak van het probleem. Als je dit namelijk aanpakt heb je een goede kans dat de pijn permanent verdwijnt. Zonder dat je afhankelijk hoeft te worden van pijnmedicatie.

De meest voorkomende oorzaken waar schouderpijn vandaan kan komen:

• Subacromiaal pijnsyndroom (impingement). Inklemming van een pees onder het schouderdak, vaak met pijn bij het heffen van de arm.
• Frozen shoulder (capsulitis adhaesiva). Het kapsel rond de schouder verstijft en krimpt, met heftige pijn en steeds verdere bewegingsbeperking. Komt vaker voor in de middelbare leeftijd en kan samenhangen met andere gezondheidsfactoren.
• Rotator cuff problematiek. Een irritatie, ontsteking of (deel-)scheur van een van de pezen die de schouder stabiel houden, vaak na overbelasting bij sport of werk boven schouderhoogte.
• Bursitis subacromialis. Een ontsteking van het slijmbeursje onder het schouderdak, met pijn bij druk en bij heffen.
• AC-gewricht klachten. Pijn bovenop de schouder, vaak door artrose of na een val op de schouder of uitgestrekte arm.
• Kalkschouder (calcificerende tendinitis). Een afzetting van kalk in een rotator cuff pees die voor zeer hevige pijn kan zorgen, vaak in fasen.
• Schouder-instabiliteit. Na een (sub-)luxatie of bij hyperlaxiteit kan de schouder onveilig aanvoelen en pijn doen bij bepaalde bewegingen.
• Houdings- en werkbelasting. Een ronde bovenrug en naar voren gerolde schouders verkleinen de ruimte onder het schouderdak en zorgen voor structurele overbelasting.

Er zijn nog meer mogelijke oorzaken, hier komen we achter tijdens het onderzoek. Bij meer algemene pijnklachten die je elders in het lichaam ervaart, lees je daar meer over.

Soms blijft de pijn bestaan, ook al lijkt de acute oorzaak door het lichaam genezen. Hier kunnen verschillende redenen voor bestaan. Zo kan het lichaam compensatie-strategieën hebben ontwikkeld, zodat je toch kunt blijven bewegen. Op de langere termijn kan dat compenseren juist voor overbelasting zorgen in andere delen van het lichaam, zoals de nek of de elleboog. Na een schouderepisode kunnen er ook spieren blijven aanspannen, ter bescherming. Dit beschermend aanspannen kan zelf voor stijfheid en pijn zorgen, ook als de oorspronkelijke oorzaak allang weg is.

Ook stress en spanning kunnen bij schouderklachten een rol spelen. De schouder- en nekspieren reageren gevoelig op langdurige spanning en hoge werkdruk, wat de overbelasting van de pezen en gewrichten kan versterken. Doordat we tijdens het onderzoek breed kijken naar de hele situatie, kunnen we hier rekening mee houden in het behandelplan.

Behandeling van schouderpijn

Nadat we erachter zijn gekomen wat de oorzaken van jouw klachten zijn, stellen we een behandelplan op. Eerst proberen we al het spierweefsel, bindweefsel en de gewrichten los van elkaar weer goed te laten functioneren.

Soms zit er nog een te hoge spanning in de spieren rond de schouder en het schouderblad, en moet dit eerst worden behandeld. Dit doen we op de behandelbank. Nadat het weefsel behandeld is, kan er direct meer kracht worden geleverd en neemt de beweeglijkheid van de schouder toe.

Daarna leren we het lichaam weer om alle weefsels goed te laten samenwerken. Op de juiste momenten moeten alle onderdelen hun werk doen zoals het hoort. Bijvoorbeeld: bij elke keer dat je je arm omhoog brengt, zou je schouderblad mee moeten kantelen langs de bovenrug. Als je bovenrug krom blijft staan en je schouderblad niet goed mee kantelt, ontstaat er minder ruimte onder het schouderdak. De pees komt dan klem te zitten en raakt geirriteerd. De pijn voel je in de schouder, terwijl de oorzaak in de bovenrug en de aansturing van het schouderblad zit.

Doordat we tijdens het oefenprogramma het lichaam weer leren om kracht en houding eerlijk te verdelen door de hele keten, pakken we de oorzaak van de klachten aan!

Het aantal behandelingen is afhankelijk van de klacht. Bij een impingement of bursitis kan er vaak vrij snel resultaat worden behaald. Bij een frozen shoulder of een rotator cuff scheur duurt het herstel langer, omdat het natuurlijke genezingsproces hierbij meer tijd vraagt. Een frozen shoulder doorloopt een aantal fasen en duurt gemiddeld een tot twee jaar, waarbij de juiste begeleiding het verloop aanzienlijk milder kan maken.

Wil jij van je pijn af? Een goed onderzoek laten doen waar je klachten vandaan komen? Weer beter, langer en soepeler kunnen bewegen? Maak dan nu een afspraak en kom eens langs bij FysioGrow in Rijswijk of Den Haag! Als je eerst nog meer informatie wilt, klik dan op het Whatsapp icoontje. Dan beantwoord ik ze graag voor je.

Veelgestelde vragen over schouderpijn

Wanneer moet ik met schouderpijn naar de fysiotherapeut?

Bij schouderpijn die langer dan twee weken aanhoudt, bij telkens terugkerende klachten, bij nachtelijke pijn die je slaap verstoort, of bij krachtsverlies en bewegingsbeperking. Ook na een val of trauma op de schouder is een afspraak verstandig. Bij plotseling fors krachtsverlies in de arm na een val, een zichtbare misvorming, of pijn met koorts en algemene malaise ga je direct naar de huisarts.

Hoe lang duurt een frozen shoulder?

Een frozen shoulder doorloopt drie fasen en duurt gemiddeld een tot twee jaar. De eerste pijnlijke fase duurt twee tot negen maanden, daarna volgt de stijve fase van vier tot twaalf maanden, en tenslotte een herstelfase van zes tot twaalf maanden. Goede fysiotherapeutische begeleiding kan het verloop niet versnellen, maar wel duidelijk milder maken en compensatieklachten in de nek of bovenrug voorkomen.

Helpt fysiotherapie bij een rotator cuff scheur?

Ja, bij veruit de meeste rotator cuff klachten is fysiotherapie de eerste stap, ook bij gedeeltelijke scheuren. Met gerichte oefentherapie kunnen omliggende spieren de functie van de aangedane pees grotendeels overnemen. Pas als zes maanden goede oefentherapie onvoldoende oplevert, of bij grote acute scheuren door trauma, wordt een operatie overwogen.

Wat kan ik zelf doen bij schouderpijn?

Blijf je arm voorzichtig bewegen binnen wat de pijn toelaat. Volledig stilhouden verergert vaak de stijfheid. Vermijd herhaalde bewegingen boven schouderhoogte als die de pijn opwekken, en pas tijdelijk je slaaphouding aan met een kussen onder de bovenarm. Een warmtepleister kan spierspanning rond de schouder verlichten. Houden de klachten langer dan twee weken aan, maak dan een afspraak.

Komt schouderpijn van een verkeerde houding?

Vaak speelt houding een belangrijke rol. Een ronde bovenrug en naar voren gerolde schouders verkleinen de ruimte onder het schouderdak en zorgen voor structurele overbelasting van de pezen. Beeldschermwerk, fietsen met een gebogen rug en zwaar tilwerk versterken dit patroon. Bij een goede behandeling kijken we daarom altijd naar de hele keten van romp, bovenrug en schouderblad, niet alleen naar de schouder zelf.

Kan ik blijven sporten met schouderpijn?

Vaak wel, maar in aangepaste vorm. Sporten waarbij je arm continu boven schouderhoogte komt, zoals tennis, volleybal of crossfit, kunnen klachten verergeren bij een onderliggende impingement of rotator cuff irritatie. Wandelen, fietsen en gericht onderbeen-work zijn meestal prima. Bij twijfel kunnen we tijdens het onderzoek aangeven welke belasting op dit moment veilig en nuttig is.